Etap 1 – Połącz przez doświadczenie

poprzednio: Lekcja w sześciu krokach

Nawiązanie do wcześniejszej wiedzy podstawowej ucznia do jego doświadczenia  jest jak przygotowanie gleby przed siewem.

Deway: Doświadczenie jest to wydarzenie, które jest łatwe do zapamiętania, łatwo go odróżnić od innego wydarzenia, jest wyjątkowe, powoduje określone napięcie, SPRAWIA ŻE JEST WAŻNE I NADAJE ZNACZENIE (buduje kontekst) dla nowej wiedzy.

Intuicyjne rozumienie prezentowanego zagadnienia to bardzo ważny etap lekcji. Od tej fazy zależy bowiem to jak głęboko uczeń będzie eksplorował temat angażując się w rożnego rodzaju działania.

Umiejętność połączenia osobistego doświadczenia uczniów z tym, co będzie omawiane stanowi podstawę dla procesu uczenia się. Ten etap ma wprowadzić ucznia w omawiane zagadnienie, zainteresować i zaciekawić tematem. Połączenie wcześniejszej wiedzy z nową treścią wpływa znacząco na wewnętrzną motywację. Czynnikami zewnętrznymi są generowane przez nauczyciela pytania oraz strategie mające pobudzić ucznia do zgłębiania nowych idei.

Doświadczenia uczniowskie muszą opierać się na istocie nauczanych treści.

Dlaczego to ważne?

Ten etap to osobiste zaangażowanie ucznia w kontakty z innymi uczniami w codziennych sytuacjach. Na tym etapie istnieje tendencja do ufania bardziej własnym uczuciom niż racjonalnym przesłankom. Uczeń staje się otwarty na nowe idee, zwiększa się zaufanie do własnych kompetencji i zwiększa się elastyczność na wszelkiego rodzaju zmiany. Uczeń koncentruje się na byciu zaangażowanym w doświadczenie oraz na swoim intuicyjnym „artystycznym” podejściu do problemów. Uczeń odnosi swoją wiedzę do innych, intuicyjnie podejmuje decyzje, dobrze funkcjonuje w sytuacjach niestrukturalnych. Nauczyciel dba o wyjątkowość i złożoność omawianej rzeczywistości.

Strategie

  • Stworzenie sytuacji, w której uczniowie mogą zobaczyć lub odczuć znaczenie pojęcia.
  • Stworzenie scenariusza, który dotyka codziennego życia i ilustruje wyjaśniane pojęcia.
  • Pokazanie analogicznej sytuację gdzie podobny problemem został rozwiązany
  • Umiejętność tworzenia rysunków , map myśli, które odzwierciedlają wcześniejsze doświadczenia, wiedzę na temat omawianych na lekcji zagadnień
  • Używanie obrazu, dzieł sztuki, zdjęć, które są istotne dla omawianych na lekcjach pojęć- uczniowie wyobrażają sobie własne doświadczenia związane z przedstawianymi obrazami,
  • Sytuacja wyobrażona: co by się stało gdyby omawiana na lekcjach sytuacja nigdy nie zaistniała np. „wyobraź sobie co były było gdyby na świecie nie było prądu…”, „jakby świat funkcjonował gdyby prądu nigdy nie było?”
  • Stworzyć sytuację, klasy, w której uczniowie mogą zobaczyć lub odczuć znaczenie pojęcia.
  • Kształcenie otwartości, zachęcanie do odkrywania rożnych często nowych znaczeń.

Kompetencje uczniowskie

  • umiejętność planowania, formułowanie celów, przygotowanie i aktywowanie odpowiednich schematów pamięci, określenia trudności nauczanych treści, szacowanie w jaki sposób będę przetwarzać informacje w zadaniu, zwrócenie uwagi i wybór informacji,
  • kodowanie, połączenia nowych informacji z wcześniejszą wiedzą, powtarzanie,
  • uczeń w kontekście codziennych wydarzeń – kształtowanie otwartości, zdolności do bycia elastycznym na zmiany.

Sposób przetwarzania informacji

Sposób postrzegania informacji czy konkretnie, czy abstrakcyjnie jest równo cenny. Różnica w postrzeganiu ma znaczący wpływ na sposób przetwarzania informacji.

Jeśli uczeń postrzega informacje konkretnie i przetwarza je poprzez analizowanie poszczególnych jego elementów, integruje te informacje jako doświadczenie co powoduje, że utożsamia to czego się uczy z własna osobą. Uczeń uczy się poprzez słuchanie i dzielenie się swoimi pomysłami. Musi być osobiście zaangażowany i znać powód „dlaczego ma się tego uczyć”.

Przykład lekcji biologii

Nauczyciel prosi uczniów, aby wyobrazili sobie, że w naszym kraju wszystkie firmy sprzątające śmieci ogłosiły strajk. Jakie byłyby konsekwencje takiego stanu rzeczy dla naszego obecnego życia? Czy możliwe byłoby funkcjonowanie w takiej sytuacji?

Przykład z lekcji fizyki

Uczniowie widzą znaczenie dokładnego pomiaru w życiu codziennym.
Aktywność uczniów – gotowanie kisielu
Ocena: uczniowie wykonują zadanie do końca. Nauczyciel łączy uczniów w 4 grupy, każda grupa losuje jedno polecenie, nauczycie rozdaje karty pracy. Polecenie: do garnka wlej wodę sokiem i z cukrem i zagotuj. W szklance rozrób wodę z mąką. Gdy woda się zagotuje wlej zawartość szklanki do garnka. Masa 200g=200ml.

  • 1 grupa: ugotuj 200 g kisielu mając do dyspozycji jedynie składniki, kubek i widelec;
  • 2 grupa: ugotuj 200 g kisielu mając do dyspozycji jedynie składniki, kubek i łyżeczkę;
  • 3 grupa: ugotuj 200g kisielu mając do dyspozycji przyrządy pomiarowe: wagę,
    menzurkę;
  • 4 grupa: nadzoruje pracę pozostałych grup.

Dokończ zdanie : Ważna jest …………… kiedy gotujemy kisiel z podstawowych składników.

następnie: Etap 2.